ගණ දෙවි හෑල්ල

Wikibooks වෙතින්
වෙත පනින්න: සංචලනය, සොයන්න
75% developed


සංඥාපනය[සංස්කරණය]

ගණදෙවි හෑල්ල: නක්‍ෂත්‍ර යන්‍ත්‍ර මන්‍ත්‍ර ශාස්‍ත්‍ර බොහෝ පෙර සිට ම ලක්දිව භාවිත විය. බුදුදහම අනුව දිවි පවත්වන අතර ම මෙලොව දියුණුව තකා නක්‍ෂත්‍ර ශාස්‍ත්‍රාදිය ඔහු භාවිත කළහ. නකතට වැඩ ඇල්ලීම ඉතා පැරණි සිංහල සිරිතෙකි. මුල් කාලයේදී අකුරු ඉගැන්වීමට ලක්දිව භාවිත වූ පොත් අසුවල් ඒවායැයි තව ම හෙලි වී නැත. එහෙත් මෑත යුගයෙහි එයට සැකසුණු පොත් තව ම මද වශයෙන් නමුදු භාවිත වේ. බමුණන්ගේ පුද පූජා ක්‍රම අනුව ගණදෙවි පිදුම අධ්‍යයනාරම්‍භයෙහි කරනු ලැබේ. හෙළබසින් රැසැයුණු ගණදෙව් පුවත හා ගණදෙව් තුතිය මඟුල් ලකුණින් පසුව පාඩම් පොතක් වශයෙන් භාවිත වූයේ එහෙයිනි. මෙහි කර්‍තෘ කවරෙක් දැ යි සඳහන් නැත. 11 වැනි කවෙහි ‍පැණෙන “වනා පරහල උමන්” යන තැන පරහල යන්න පෘතුගීසි පරාල ශබ්‍දය ම හෙලබසට යොදාගත් සැ‍ටියෙකි. මෙයින් පෘතුගීසි සමයෙන් (1592 න්) පසු කලක පහතරට කෙනකු විසින් මෙය රැසැයුණු බව පෙනේ. “පරාල, බාල්ක” යන වචන උඩරට බාවිතයට අයේ බොහෝ මෑතක ය.

බළන්ගොඩ ආනන්‍දමෛත්‍රෙය ස්ථවිර


ගණපති යාදින්න[සංස්කරණය]

1*

ආයුබෝ වන සෙතා
ඉසුරු වරමින් යුතා
උමාගන දළ නෙතා
ඉසුරු එබිසෝ වෙතා
2

*

ගැබැ කුමර හටගතා
දිනෙන් දින මෝරතා
දොළ උපත හටගතා
රස මියුරු ගෙන දෙතා
3

*

එදොළ සංසිඳුවතා
එසත් මස පිරිගතා
දෙතන පුඩු කළු වෙතා
කිරිබරින් සිටගතා
4

*

නවසඳෙව් රුවිනිතා
දසඑකඩ මස වෙතා
විලිරදය පහරිතා
ගුරුදිනේ බිහිවෙතා
5

*

රේවතිය මෙ නකතා
කඳකුමරු නම ලතා
ඔවුන් පුත් ගණපතා
ඔහුට තෙද බල ඇතා
6

*

තෙද නුවණ විකුමැතා
රකුසනට බලවතා
නරයනට සිරි දෙතා
සුරිඳුනට අගපතා
7

*

එ සිවුසැට සිල්පයට
වැඩි සිල්ප දසට රට
නිපුණ කරවන ලෙසට
මෙ වැනි ගණදෙවිඳු හට
8

*

වැඩ ඉන්න නිසි ලෙසට
මාලිගාවක් සොඳට
කරවන්න නියම කොට
ගණිත ඇදුරකු ළඟට
9

*

යවා පණිවිඩ එවිට
ගෙන්නවා එ නුවරට
බිමක් බලවා සොඳට
එ බිම සමකැරැ සතුට
10

*

ඇදුරුවරු එතැන සිට
කපා කප් සොඳ රඟට
ආවඩා දෙපස සිට
මගුල් කපගෙන අතට
11

*

වඩ වඩා සෙනෙහසින්
මගුල් කප සිටුවමින්
දමා යට තලාදින්
වනා පරහල උමන්
12

*

වෙළා නන බැඳ තදින්
එරන් උළු සොයොව මින්
පදනම ද ගලතෙලෙන්[1]
මුදුන කොත් සිටුවමින්
13

*

බිත්ති මැටි පද ලමින්
සුණුපදම් ලා ඔපින්
මකර රුව හංසයන්
ගවර දිවි සිංහයන්
14

*

මොනරු හා ගිරවනුත්
කොබෙය්යන් කුකුළනුත්
පරෙවි සොඳ කොවුලනුත්
ඇඳ බිත්තිවල මෙ සිත්
15

*

සිත්තරකු ගෙන්වනා
ආසනේ තනමිනා
උඩුවියන් බඳිමිනා
වටතිර ද අදිමිනා
16

*

සේර අඩි තනමිනා
වලුමල් ද බඳිමිනා
නොයෙක් රුවනින් මනා
සඳුන් මණ්ඩප තනා
17

*

දෙවි රුවක් තනමිනා
සොඬ තලු ද මුක තනා
ඉස ඔටුනු දරමිනා
ගජතකුගෙ හිස මෙනා
18

*

දෙ දළ කන්තල තනා
නළල අඩසඳ මෙනා
දෙබැම දේදුනු මෙනා
රුවින් සඳසේ මනා
19

*

නුවන් නිලුපුල් මෙනා
දෙතොල දළ පබලිනා
ගහණ රන් අකුසෙනා
මුකය රත් පියුමෙනා
20

*

සවන් දෙක දිළිසෙනා
දෙවුර රන් තොරණිනා
දෑත් දිළි ගනරනා
ඇඟිලි රන් පළු මෙනා
21

*

පිට ද රන් පලසිනා
ළමැද පිට බබළනා
දෙ තන රන් කුඹු මෙනා
උදර කළසක් මෙනා
22

*

සිහිනිඟද බබළනා
ඉඟට සළු බරණිනා
වටොර රඹකඳ මෙනා
දෙදන රන් බුබුලෙනා
23

*

කෙංඩ දුනු කැකුලෙනා
පතුල් පියුමක් මෙනා
ළමැද රන් පාටිනා
විසි නිය ද බබලනා
24

*

සුරිඳු රජ විලසිනා
දෙවිරුව ද බබළනා
ආසනේ ඉඳුවනා
බලා සුබ මොහොතිනා
25

*

පහන් දුම් මල් ගෙනා
සුවඳ සඳුනෙන් තනා
ඇමතිවරු සිටගෙනා
පල්ලි නම් තබමිනා
26

*

අග්ගලා කොමලිනා
තලකැරලි විලඳිනා
මල් කැවුම් රොටියෙනා
වෙල්ලවැසුමුත් තනා
27

*

පුලුප් බෝජන තනා
ලාලුයක් පැටියෙනා
කිරි උංඩ පූ තනා
අත්සුණු ද ඉසිමිනා
28

*

මොර හිඹුටු දම් පනා
අඹ දඹ ද ඇටඹිනා
පලු වීර ඩෙබරිනා
කදලි විලිකුම් මනා
29

*

උක් සකුරු රස තනා
වැලද වරකා ගෙනා
දීකිරි ද වෙඬුරෙනා
මෙසේ බෝජන තනා
30

*

මෙවැනි ගණදෙවිඳු හට
රන් කෙංඩියක් අතට
රන්තලිය තබා සිට
මුව සුද්ද කැර එවිට
31

*

වළඳවා සතුටු කොට
කපුරු බුලතුත් සොඳට
සිත් සමා කැර එවිට
උදහසක් නොවී මට
32

*

අදහසක් ඇතුව සිට
අවසරය දෙන් මෙ මට
පින් සිද්ද වෙයි ඔබට
දෙවන් සිල්පය මෙ මට
33

*

ගෙන්වා ගුරු ඇදුරු
පය සෝදවා එගුරු
වතක් අඳවා සොඳුරු
උසෙක ඉඳවා මහරු
34

*

තනා පස් රස මියුරු
කුසුම් සැම ඇඟ තැවරු
දෙවා බුලතුත් කපුරු
නමා හිස දෙපය ගුරු
35

*

ගුරුන් දෙස බලමිනේ
වැඳ වැටී එම දෙනේ
අවසරය ඇරගෙනේ
දැකුම් දී දකිමිනේ
36

*

සෝඩිය ද ගෙනතිනේ
කියා සිත් ලෙස දැනේ
පිල්ලම් ද කියමිනේ
වැල්ලේ ද ලියමිනේ
37

*

නම් ගමුත් කියමිනේ
සැහැලි පොත් කියමිනේ
වදන්කවි කියමිනේ
බුද්දගජ්ජය දැනේ
38

*

එ පස් වා මෙ පස්වා!
දහස් කල් රකීවා!
දිනේ මතු දිනේවා!
දිනේවා දිනේවා!


ගණපති යාදින්න නිමි.

  1. තලතෙලින් - සමහර මුද්‍රිත පොත්

ගණදෙවි හෑල්ල[සංස්කරණය]

39*

ගණපති දෙති නුවණ
මිහිකත රකියි මෙ දෙරණ
දෙන්නේ මට නුවණ
අසන් දෙවියනි මේ දේවගණ
40

*

ගනඳුරු දුරලවන්
නුවනින් නිපුණ කරවන්
මෙ නරලොව දිනවන්
සසිරි ගණදෙවි නුවණ මට දෙන්
41

*

පුදම් ආලංගා
සිතසේ කෙරෙයි අංගා
මව ද උමයංගා
වඳිම් ගණදෙවි දොහොත් නංගා
42

*

ගණදෙවියන් නුවණ දෙන්න
සරස්වතී පහළ වන්න
සියලු රෝග දුරු කරන්න
නිතර වඳිම් තුනුරුවන්න
43

*

සූරිය කුල තෙද උතුමා
පෑවිය සක්වලට හැමා
කාරිය සිතුවාට තමා
සූරිය දෙවි නමෝ නමා
44

*

ඊශ්වරා ලෙසින් තමා
ශාස්තරා දී නො පමා
ආස්පුරා ඇවිද නමා
භාස්කරා නමෝ නමා
45

*

චන්ද්‍ර සහෝදර උතුමා
චන්ද්‍ර කටක පැවති තමා
සව්සිරි දී රකු මෙ තුමා
චන්ද්‍ර සුරිඳු නමෝ නමා
46

*

නිත්ත ඇවිද මෙර වටමා
සිද්ද කරන ලොවට හැමා
උත්තම ගුණ නුවණ නමා
සත්තලෝක නමෝ නමා
47

*

ඔදැති තෙදැති සමාගමා
අරිති අරිති අඳුර තමා
දෙවති දෙවති නුවණ තමා
ජයතු ජයතු නමෝ නමා
48

*

ගණිසුරු මහසෙන් කන්දා
ගෙන අඩයටි සුරතින්දා
දෙමි කී අඹපල සන්දා
මෙ විකුම් කුමරුගෙ කන්දා
49

*

ඉසුරු උමා කී බසෙකින්
මයුරාසන පිට නැගෙමින්
සක්වල වට දිවි සැනෙකින්
සරණත කර මම නමදිම්

ගණදෙවි හෑල්ල නිමි.

අනුග්‍රහය[සංස්කරණය]

පැරණි අකුරු කරවන පොත් පෙළ - 4
යතුරුලිවීම: හර්ෂණී දේවාදිත්‍ය මහත්මිය
අනුග්‍රහය: අනුරාධ රත්නවීර මහතා (ar-si.blogspot.com)


සංඥාපනය

පුරාතන කිසියම් ඇදුරකු විසින් රචිත බුද්‍ධගද්‍යය මහඟු බුද්‍ධස්‍තොත්‍රයෙකි. මෙය පද්‍යයක් බැවින් මෙයට වියයුතු නම බුද්‍ධ පද්‍යය යනුයි. එහෙත් කලෙක සිට ම “බුද්‍ධ ගද්‍යයැයි” වැහැරවී ඇත. බුද්‍ධගද්‍ය, ධර්‍ම ගද්‍ය, සඞ්‍ඝ ගද්‍ය යන නම් තුනින් පැරැණියන් රැසැයූ තොත් තුනෙක් ම ඇත. මෙය අත්තරගම රාජගුරු බණ්‍ඩාර පඬිතුමන්ගේ කෘතියක් වශයෙන් සමහරු සලකති.

බළන්ගොඩ ආනන්‍දමෛත්‍රෙය ස්‍ථවිර [සංස්කරණය]බුද්‍ධ ගද්‍යය

නමො බුද්‍ධාය නමස්‍සමන්‍තභද්‍රාය සර්‍වගොචරචක්‍ෂුෂෙ කරුණාමෘතකල්‍ලොල සන්‍ධවෙ සූර්‍ය්‍යබන්‍ධවෙ 2 ජය ජය ධර්‍ම රාජ ජනකෘත ශර්‍ම පූජ අසදෘශ බුද්‍ධ ලීල අතිපරිශුද්‍ධ ශීල 3 ස්‍ඵුටිත ගභස්‍ති ජාල බහුවිධවිශ්‍ව පාල ජගති නිරස්‍ත දෝෂ පශමිත ශස්‍ත වෙෂ 4 රුචිර විමුක්ති භූෂ මගධ විශිෂ්‍ට භාෂ දණ්‍ඩිත බහු මාර ඛණ්‍ඩිත භව භාර 5 මණ්‍ඩිත ශුභ ගාථ පණ්‍ඩිත ජන නාථ අඤ්‍චිත පද පාත සඤ්‍චිත හිත ජාත 6 සාරහරිවර ශයන තාමරස නිභනයන ලොකජන සුඛකරන ලොලසුර නතවරණ 7 කාල ජය චතුර තර ශීල ධර දිවස කර බාල ජන කුමති හර ආලවක දමන කර 8 සුර නර පූජනා යාර්‍ය්‍ය බුධජන බොධනා වීර්‍ය්‍ය පරහිත සාධනා කාර්‍ය්‍ය ත්‍රිභුවන ශාසනා චාර්‍ය්‍ය 9 යඥා දීශ ගුණ ප්‍රණතිඥ විඥා ධාර වරස්ඵුටවිඥ ආඥානාරි බල ප්‍රහරඥ ප්‍රඥා ධාන මහත් ෂඩභිඥ 10 ධිෂණාමය සාර සායක විපදාකුල හෙතු හායක අජරාමර භූති දායක සචරාචර ලොක නායක 11 දානවාරි පද්මා සනස්‍ථ ධීරපූත චිත්‍රා සනස්‍ථ වීතමොහ භද්‍රා සනස්‍ථ බෝධිමූල වජ්‍රා සනස්‍ථ 12 ප්‍රශ්‍රැත මෘදුවාචා චන්‍දන නිඃශ්‍රැත සුර පූජා වින්‍දන සුශ්‍රැත ජන මායා නන්‍දන විශ්‍රැත කුල මායා නන්‍දන 13 ඉෂ්‍ට විනිෂ්‍ඨ සමුජ්‍ඣිත කොප තුෂ්‍ට වරිෂ්‍ඨ විවර්ජිත තාප ශිෂ්‍ට විශිෂ්‍ට විනිර්ජිත පාප අෂ්‍ට චතුෂ්‍ටය ලක්‍ෂණ රූප 14 යොග්‍ය භාවගණනාහෘත සීම භාග්‍යදාය ජනමොදන රාම වාක්‍ය ලෙශ පරිශොෂිත කාම ශාක්‍ය රාජකුල සාගර සොම 15 ප්‍රෙරිත ශාසන නීති විශාල ධාරිත බෝධි මනොහර මූල වාරිත මාර වධූජන ලීල පූරිත පාරමිතා දශ ශීල 16 කාමප්‍රභා තාර රොවිර් දිනෙශ හෙමප්‍රභා ශොභමාන ප්‍රදෙශ ශ්‍යාමප්‍රභා පූරණානර්‍ඝ කෙශ ව්‍යාමප්‍රභා ලොක ලොක ප්‍රකාශ 17 චීර්‍ණාඛිලඥාන යොගාර්ධි චන්‍ද්‍ර පූර්‍ණාධරච්‍ඡෙදනෙරාර්‍ධ චන්‍ද්‍ර පර්‍ණාගමඛ්‍යාත ධීරාර්‍ධ චන්‍ද්‍ර ඌර්‍ණාරුචිච්‍ඡෙද බාලාර්‍ධ චන්‍ද්‍ර 18 කුම්‍භොදයා ධීශ විශ්‍වත්‍ය රාජ දම්‍භොලි ශාලීශ විස්‍තුත්‍ය රාජ අමෙභාධිනීකාශ සද්ධර්‍ම රාජ ශම්‍භොධිවාගීශ සත්කර්‍ම රාජ 19 නිකුඤ්‍චද් භවාදීනවාශෙෂ බුද්‍ධ සදඤ්‍චද් ගුණාවෙශ ශීලාදි ශුද්‍ධ විරිඤ්‍චද් ප්‍රභාභෙදශොභා ප්‍රසිද්‍ධ උදඤ්‍චද් මහාකෙතු මාලානුබද්‍ධ 20 අනුසමය ශුභසාර භූෂණ අතුලගුණධරවීත රොෂණ අතිමලින බවරාග රොෂණ අපරිමිත වර ශීල භූෂණ 21 ප්‍රසූත ප්‍රහිත ප්‍රසව ප්‍රවල ප්‍රථිත ප්‍රගුණ ප්‍රමද ප්‍රඵල ප්‍රණත ප්‍රචුර ප්‍රභව ප්‍රදල ප්‍රතත ප්‍රණය ප්‍රතිම ප්‍රබල 22 නිස්‍තාරි විඛ්‍යාත විශ්‍වජන ශරණ අස්‍නාරි සද්‍ධීර වෘන්‍ද ශිව කරණ ශස්‍තාරි සත්‍ත්‍යාග සිද්‍ධකර වරණ විස්‍තාරි ෂඩ්භෙද වර්‍ණ වර කිරණ 23 ව්‍යක්‍තිකර වින්‍යාස සාධුජන සඞ්‍ග භක්‍තිහර සම්‍මානනාදි මධු භෘඞ්‍ග භක්‍තිධර සංසාර භෙද රණ රඞ්‍ග මුක්‍තිපුර කල්‍යාණ මොද මුනි තුඞ්‍ග 24 සරසිජ නිඃශ්‍රැත විරචිත තන්‍ත්‍ර සිපදි තිරස්කෘත භව භය යන්‍ත්‍ර බුධජන ශික්‍ෂිත බහුවිධ තන්‍ත්‍ර ත්‍රිභුවන විශ්‍රැත නවගුණ මන්‍ත්‍ර 25 බහුලොල කථනීය රාවාධි රාව ගුණ ශීල කරණීය සෙවාධි සෙව අවිපාක රමණීය භාවාධි භාව ජගදෙක මහනීය දෙවාධි දෙව 26 තපන ශශි ශිඛි මහස්‍සත්‍යාවබොධන අනය කුල මය තපස්‍සත්‍යාවබොධන අපිරිමිත ගුණ වචස්‍සත්‍යාවසාධන සකල ජනහිත චතුස්‍සත්‍යාවබොධන 27 අගතිලක තලනර්‍ම චක්‍රප්‍රවර්ධන සුගතිකර බහුකර්‍ම චක්‍රප්‍රවර්ධන කුගතිමය භවකර්‍ම චක්‍රප්‍රමර්‍දන ජගතිකෘත වරධර්‍ම චක්‍රප්‍රවර්‍තන 28 සිද්‍ධාගම සද්‍භාවන විඥාපිත පාක බුද්‍ධාගම විඛ්‍යාපන විඥාපිත නාක ශුද්‍ධාගම විස්ඵාරණ විධ්‍මාපිත ශොක ඍද්‍ධාගම විස්‍තාරණ විස්‍මාපිත ලොක 29 මෘත්‍ස මෘන්‍මයාන්නපාත්‍ර ලබ්ධ දේවතාඤ්‍චන වත්‍සලත්‍ව ධාමගාත්‍ර ලුප්ත ශොභකාඤ්‍චන උත්‍ස බෘන්‍ද ගීත මඤ්‍ජු චිත්‍රජාතිවාඤ්‍ජන සත්‍සමන්‍තකූට ශෘඞ්‍ග දත්‍තපාදලාඤ්‍ඡන 30 ප්‍රථිත චරිත සඞ්‍ගගීති වීතකදන අමිත විමල ධර්‍මශීල නීතිසදන බහල ධවල පුඤ්‍ජහාරි චාරුරදන ශිශිර කිරණ මණ්‍ඩලාභිරාම වදන 31 ජාතදිවසීය මහ මොදිත පිතා මහ වීතමල ලොක හිත පූතකුසලා වහ බාහුබල ඝොර රණ මාරබල වීරහ රාහුනය නාවිෂය පාදසර සීරුහ 32 ප්‍රෙම පූගසීම භූරිසොම සාර වාචන හීම භාවහාම රාග නාම රූප සූදන වාම දෙවනාම නාථභාම පාද රොධන හෙම රාශිධාම චාරුනාම රූප ශොභන 33 වාද බද්‍ධ විස්‍ඵුරත් කුදෘෂ්‍ටි දෘෂ්‍ටි සඤ්‍චය භෙද චිත්‍ත සම්‍භව ප්‍රපඤ්‍ච පත්‍ති සඤ්‍චය පාදපද්‍ම සඤ්‍චරත් ප්‍රඵුල්‍ල පද්‍ම සඤ්‍චය වේද සිද්‍ධ ‍ශෙමුෂි ප්‍රභඞ්‍ග වෙද සඤ්‍චය 34 අඛිල ලොක පූජිත ප්‍රහිත සර්‍ව ශොචන සකල තාප වෙදන ප්‍රභව සඞ්‍ග මොචන මධුර සාර ශීතල ප්‍රභව භව්‍ය වාචන නිරවශෙෂ ගොචර ප්‍රතත බුද්‍ධි ලොචන 35 කිරණනිවහ ප්‍රමණ්‍ඩිත විතත පුෂ්‍කර කලුෂහරණ ස්ඵුරන්නව ලලිත පුෂ්‍කර ගමන සමය ස්‍වයන්නව දලිත පුෂ්‍කර සකල භුවන ප්‍රියඞ්‍කර වරණ පුෂ්‍කර 36 නිත්‍ය පෙශල නිත්‍ය දක්‍ෂිණ නිත්‍ය භාව තථාගත නිත්‍ය භාසුර නිත්‍ය දෙශිත නිත්‍ය භාව තථාගත නිත්‍ය විස්‍මය නිත්‍ය වත්‍සල නිත්‍ය මොද තථාගත නිත්‍ය මඞ්‍ගල නිත්‍ය සුන්‍දර නිත්‍ය පූජ්‍ය තථාගත 37 ත්‍රිවිධ ශුභ චලනචර ජලජනිභ යුගල විනය මය විවිධමනු ශමිතදුරි තගල මුථිත බහු විෂය භර හරිත භව නිගල ප්‍රණත සුර මුකුට මණි ඝටිත පද යුගල 38 හෙලා විරචිත දෝලාසිතජන මූලාගමවිධි දීපනාවාට හාලා හල නිභ ශාලාභවසුඛ ලීලාවිදලන ශාසනඣාට බාලා නය මති ජාලාදරහර ශීලා යුධ ධර වාරිදකූට කෝ‍ලා හල කර නාලාගිරිගජ කාලාකෘතිමද වෙගවිඝාට 39 වන මුදිත විස්‍පෂ්‍ට මධුරතර නාද ජන හෘදය මද්‍ධ්‍යස්‍ථ කමල මෘදු පාද විනය බල විච්‍ඡින්න දුරිත කුල භෙද අනවරත සද්‍ධර්‍ම විතරණ විනොද 40 අරුණ පදතල සකල විෂයක විමල දශවිධ මතිබල කරුණ ජල නිධි ලහරි පරිකර සතත කුශලිත මහිතල විශද දිනමණි කිරණ විකශිත කමල මෘදුතල කරතල දශදිගු පගත සුරභිකුලවර වදන විකශිත පරිමල 41 අනඝමති මනොඥං ධර්‍මරාජස්‍ය ගද්‍යං ලිඛති පඨති යොවා සාදරං යඃ ශ්‍රැණොති ත්‍රිභුවන භවනාන්‍තං ප්‍රාප්‍ය භොගානශෙෂා තනුභවති ස නිත්‍යං ශාන්‍ත නිර්‍වාණ සෞඛ්‍යම් බුද්‍ධගද්‍යය නිමි.

"http://si.wikibooks.org/w/index.php?title=ගණ_දෙවි_හෑල්ල&oldid=7536" වෙතින් සම්ප්‍රවේශනය කෙරිණි